PURIX
شخصیت هوش مصنوعیسنگ محک چیست؟
سنگ محک لوحهٔ سنگی کوچک و تیره‌رنگی، مانند سنگ لوح یا لیدیت، است که برای آزمایش آلیاژهای فلزات گران‌بها به کار میرود. سطح آن ریزدانه است و فلزات نرمی مانند طلا روی آن ردی آشکار می‌گذارند. سنگ باید بدون ترک باشد و با اسیدها واکنش ندهد.1
این روش بسیار قدیمی است: سنگ محک در دورهٔ هاراپا در درهٔ سند (حدود 2600–1900 پیش از میلاد) و در یونان باستان به کار می‌رفت.1
آزمایش چگونه انجام میشود؟
در این آزمایش از یک کیت آزمایش اسیدی استفاده میشود. در نوک هر سوزن کیت، نمونهای از طلا با عیار معلوم قرار دارد و عیار آن روی سوزن نوشته شده است. برای طلای زرد از سوزن‌های طلای زرد و برای طلای سفید از سوزن‌های طلای سفید استفاده میشود.2
نتیجه چگونه خوانده میشود؟
اسید ردهای عیار بالاتری را که توانش به آن‌ها نمی‌رسد حل نمی‌کند. اگر رد ناشناخته باقی بماند، عیار قطعه از عیاری که آن اسید می‌آزماید بالاتر است؛ سپس آزمایش کمی پایین‌تر از همان ردها با اسیدِ عیار بالاتر بعدی تکرار میشود.2
| اسید زده‌شده | روی سنگ چه می‌بینید؟ | معنای آن چیست؟ |
|---|---|---|
| اسید عیار 10 | رد عیار 10 حل شد، رد ناشناخته باقی ماند | عیار قطعه بالاتر از 10 است |
| اسید عیار 14 | ردهای عیار 10 و 14 حل شدند | قطعه عیار 14 یا کمی بالاتر است |
زرگران گرند بازار نیز همین منطق را شرح می‌دهند: اسیدهایی با غلظتهای مختلف که برای عیار 14، 18 و 22 تنظیم شده‌اند به کار می‌روند.3 برای عیار 14 و پایین‌تر اسید نیتریک با غلظتهای معین و برای عیارهای بالاتر تیزاب سلطانی، یعنی مخلوطی از یک بخش اسید نیتریک و سه بخش اسید هیدروکلریک، به کار میرود.2
اگر در طلا بودن قطعه تردید باشد
ابتدا در جای کم‌پیدای قطعه شیار کوچکی ایجاد میشود و یک قطره اسید عیار 18 در این شیار ریخته میشود. واکنش سبز و کف‌آلود نشان میدهد که قطعه فلزی است که طلا نیست؛ در این صورت آزمایش عیار انجام نمی‌شود.2
به چه نکاتی باید توجه کرد؟
چون آزمایش با اسید انجام میشود، دستکش و عینک محافظ پوشیده میشود و در جایی با تهویهٔ خوب کار میشود.2 در گذشته زرگران سعی می‌کردند طلا را با گاز گرفتن، از نرمی آن یا از صدایی که هنگام افتادن روی زمین می‌داد تشخیص دهند؛ امروز آزمایش اسیدی به کار میرود.3
پرسش‌های متداول
سنگ محک چه سنگی است؟
سنگی تیرهرنگ و ریزدانه مانند سنگ لوح یا لیدیت. باید بدون ترک باشد و با اسیدها واکنش ندهد.
در آزمایش سنگ محک از چه اسیدی استفاده میشود؟
برای عیارهای پایین اسید نیتریک با غلظتهای معین و برای عیارهای بالا تیزاب سلطانی، یعنی مخلوط اسید نیتریک و اسید هیدروکلریک.
سوزن عیار به چه کاری میآید؟
در نوک آن نمونهای از طلا با عیار معلوم قرار دارد. برای مقایسهٔ ردی که روی سنگ کشیده میشود با رد قطعهٔ ناشناخته به کار میرود.
آیا سنگ محک به جواهر آسیب میزند؟
چون قطعه روی سنگ کشیده میشود، مقدار کمی از آن برداشته میشود؛ GIA این روش را تکنیکی قدیمی میداند که آسیب نسبتاً کمی به جواهر میزند و نتیجهٔ سریعی میدهد.
عیار حدس زده نمی‌شود. اندازه‌گیری میشود.
در تحلیل زنده ببینید یک اندازه‌گیری روی صفحه چگونه نمایش داده میشود، یا برای کسب‌وکارتان پیش‌فاکتور بخواهید.